Tłumacząc na scenę
Zapraszamy na spotkanie z okazji Międzynarodowego Dnia Teatru o tłumaczeniu na scenę. Na spotkaniu poruszone zostaną tematy dotyczące m.in. specyfiki przekładu tekstów dramatycznych, ich interdyscyplinarności czy podobieństw i różnic w porównaniu z tłumaczeniem literatury pięknej. Gośćmi będą tłumacze związani z teatrem: Paulina Eryka Masa, Kamila Jansen, Adam Olesiejuk. Spotkanie poprowadzi Zofia Szachnowska-Olesiejuk.
Czy słowo wypowiedziane na deskach teatralnych ma inny ciężar, inny kształt, inną temperaturę niż to zapisane na kartach książki?
Ile autonomii w pracy nad przekładem tekstu dramatycznego ma autor tłumaczenia?
Jak układa się (współ)praca twórcza na linii tłumacz-reżyser-aktor?
Czy tłumaczenie tekstów na scenę uruchamia inne pokłady wyobraźni i wrażliwości językowej?
Na te wszystkie pytania oraz wiele innych postaramy się odpowiedzieć podczas spotkania z okazji Międzynarodowego Dnia Teatru zorganizowanego przez Oddział Północny Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury oraz Domu Literatury w Gdańsku.
O specyfice przekładu tekstów dramatycznych, o jego interdyscyplinarności, o różnicach i punktach stycznych pomiędzy tłumaczeniem dramatów i literatury pięknej, o melodii języka, emocji słowa, teatralnej wyobraźni, a także licznych wyzwaniach, jakie stoją przed tłumaczkami i tłumaczami przekładającymi sztuki teatralne, w tym również musicale będą rozmawiać Paulina Eryka Masa, Kamila Jansen i Adam Olesiejuk.
Spotkanie poprowadzi Zofia Szachnowska-Olesiejuk.
- Kamila Jansen – absolwentka Wydziału Wiedzy o Teatrze warszawskiej Akademii Teatralnej oraz Podyplomowego Studium dla Tłumaczy Literackich i Audiowizualnych Lingwistycznej Szkoły Wyższej w Warszawie. Członkini Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury. Autorka polskich wersji filmów i seriali, a także przekładów amerykańskich i brytyjskich sztuk teatralnych, m.in. Dawn King Łowca (prapremiera w Teatrze Powszechnym im. Kochanowskiego w Radomiu w 2017 r.; premiera w Teatrze Ateneum w Warszawie, 2019 r.), Harveya Fiersteina Casa Valentina (prapremiera w Och-Teatrze w Warszawie w 2018 r.), Micka Gordona Bea (prapremiera w Teatrze Powszechnym im. Kochanowskiego w Radomiu w 2019 r.), jak również przekładów książkowych (głównie literatura faktu).
- Paulina Eryka Masa – iberystka, tłumaczka, dramatopisarka oraz twórczyni związana z polskim i hiszpańskojęzycznym środowiskiem teatralnym. Absolwentka filologii romańskiej i iberystyki Uniwersytetu Gdańskiego, członkini zwyczajna Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury oraz członkini Fundacji Hiszpański Konsulat Kultury.W 2017 roku uzyskała dyplom Título de Bachiller nadawany przez Ministerstwo Edukacji, Kultury i Sportu Hiszpanii. Studiowała również Italianistykę i Wiedzę o Teatrze.
Jej twórczość była wielokrotnie wyróżniana. Trzykrotnie znalazła się w półfinale Gdyńskiej Nagrody Dramaturgicznej (2021, 2022, 2023), a jej spektakle brały udział w Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej. W 2023 roku otrzymała Nagrodę Publiczności Nagrody Miasta Gdańska dla Młodych Twórców Kultury, a także nagrodę Santander Universidades dla najlepszych studentów i doktorantów. Jej przekład sztuki Harmonia ciszy autorstwa Loli Blasco został nagrodzony międzynarodowym prestiżowym wyróżnieniem EURODRAM, a miesięcznik Teatr dwukrotnie umieścił jej przekład w zestawieniu „Najlepsze, najlepszy, najlepsi w sezonie…” – w kategorii najlepszej nowej sztuki obcojęzycznej (2022 i 2023). Była trzykrotną stypendystką Miasta Gdańska, Województwa Pomorskiego, hiszpańskiej Fundación SGAE oraz argentyńskiego Programa Sur.
Jako tłumaczka specjalizuje się w dramaturgii współczesnej Hiszpanii i Ameryki Łacińskiej. Przekładała m.in. teksty: Pabla Remóna, Paco Bezerry, Loli Blasco, Paco Gameza, Juany Escabias, Tomása Cabané, Brendy Howlin czy Carli Zúñigi Morales. Jej tłumaczenia regularnie ukazują się w miesięczniku „Dialog”, z którym współpracuje jako autorka tekstów dotyczących najnowszej dramaturgii hiszpańskojęzycznej. Publikowała również przekłady poezji w magazynie Suburbia.Współpracowała m.in. z Teatrem Wybrzeże, Teatrem Współczesnym w Szczecinie, Teatrem Narodowym, Teatrem w Blokowisku GAK Plama, AST we Wrocławiu i PWSFTviT w Łodzi.
- Zofia Szachnowska-Olesiejuk – absolwentka filologii angielskiej oraz translatoryki na Uniwersytecie Gdańskim, wykładowczyni akademicka, przewodnicząca Oddziału Północnego STL. Przekładem literackim zajmuje się od niemal dwóch dekad: tłumaczy beletrystykę, literaturę faktu oraz poezję, zarówno z języka angielskiego na polski, jak i z języka polskiego na angielski. W jej dorobku znajdują się również scenariusze filmowe, teksty literackie tłumaczone na potrzeby adaptacji scenicznych (współpraca z gdańskim Teatrem Miniatura), utwory muzyczne oraz libretta musicali (współpraca z Teatrem Muzycznym w Gdyni).
W wolnych chwilach pływa, realizuje się muzycznie w swoim zespole alt-bluesowym i pije hektolitry kawy. Mieszka w Gdyni z mężem Adamem, z którym zdarza jej się tłumaczyć w tandemie, córką Lidia i psem Mironem.
- Adam Olesiejuk – absolwent filologii angielskiej, translatoryki (specjalizacja: tłumaczenia ustne) oraz dziennikarstwa i komunikacji społecznej na Uniwersytecie Gdańskim. Tłumacz z języka angielskiego i na język angielski, przekładami literackimi zajmuje się od 15 lat, na koncie ma ponad 40 tytułów, w tym powieści, biografie, literaturę popularnonaukową, komiksy. Nierzadko pracuje w tandemie z żoną Zofią, z którą przełożył dwa musicale dla Teatru Muzycznego w Gdyni: Hairspray – The Broadway Musical (premiera 2019) i Dziewczyny z kalendarza (premiera 2023). Mieszka w Gdyni, gra na gitarze, czasami pisze piosenki.


